Gekennzeichneter Inhalt

Ochrona lasu

Ochrona lasu to dział gospodarki leśnej mający na celu chronić las i jego poszczególne składniki poprzez profilaktykę lub zabiegi doraźne stosowane jako efekt szkodliwego oddziaływania czynników abiotycznych i biotycznych, występujących na co dzień w ekosystemach leśnych.

Ochrona lasu prowadzona przez Nadleśnictwo Wieluń skierowana jest na przeciwdziałanie czynnikom zagrażającym trwałości lasów takimi jak: owady, grzyby, czynniki abiotyczne w tym pożary stanowiące największe zagrożenie, zwierzęta, a także podejmowanie działań nakierowanych na zwalczanie występujących zjawisk.

Szkodniki owadzie

Szczególnie duże znaczenie dla trwałości lasów mają szkody powodowane przez owady posiadające zdolność do masowego gradacyjnego pojawu. W drzewostanach zarządzanych przez Nadleśnictwo Wieluń prowadzimy szereg działań mających na celu ograniczanie szkód mających na celu profilaktykę, wczesne wykrywanie potencjalnego zagrożenia – monitoring oraz podejmujemy zabiegi zwalczające.

Najistotniejsze w ostatnich latach wydaje się zagrożenie ze strony szkodników liściożernych:  chrabąszczowatych barczatki sosnówki, brudnicy mniszki, boreczników, szkodników upraw głównie ryjkowcowatych, szkodników korzeni do których zaliczymy pędraki chrabąszczy, oraz szkodników wtórnych tzn.: rytownik dwuzębny, smolik znaczony, przypłaszczek granatek, cetyńce.

Zadania mające za celu wykrywanie potencjalnego zagrożenia ze strony owadów nakierowane są na wykonywanie monitoringów, określania liczebności owadów oraz pojawiających się szkód. W ramach tych prac nadleśnictwo wykonuje doły próbne celem określenia liczebności oraz faz rozwojach pędraków chrabąszczy, wywiesza się pułapki feromonowe mające na celu określenie liczebności owadów np.: brudnica mniszka, szeliniak sosnowiec, zwójki.

Zadania zwalczające nadleśnictwo prowadzi każdego roku. W 2015 roku, w wyniku odnotowania masowego pojawu chrabąszczowatych oraz barczatki sosnówki, zastosowano zabieg agrolotniczego ograniczania szkodliwych owadów, który wykonywany był na powierzchni 916 ha w przypadku chrabąszcza i 1265 ha w odniesieniu do barczatki sosnówki. Co roku nadleśnictwo prowadzi zwalczanie szeliniaka sosnowca stanowiącego poważne zagrożenie dla upraw – powierzchnia podejmowania działań w tym zakresie wynosi co roku około 100 ha.

Grzyby patogeniczne

Choroby grzybowe stanowią równie poważny problem dla leśników jak i szkodni owadzie. Największe zagrożenie z ich strony występuję w szkółkach leśnych i są to głównie: zgorzel siewek, mączniak prawdziwy dębu oraz osutka sosny. W przypadku drzewostanów różnych faz rozwojowych największe zagrożenie występuje ze strony grzybów wywołujących opieńkową zgniliznę korzeni oraz hubę korzeniową – szczególne zagrożone są drzewostany rosnące na gruntach porolnych.

Zapobieganie szkodom ze strony grzybów w szkółkach leśnych polega przede wszystkim na dezynfekcji gleby i zaprawianiu nasion, a w drzewostanach na kierowaniu się odpowiednimi zasadami sanitarnymi podczas zakładania oraz pielęgnowania drzewostanów, do których zaliczamy: dobór odpowiedniego terminu zabiegów pielęgnacyjnych, chemiczne zabezpieczenie pniaków za pomocą grzybów antagonistycznych, odpowiedni dobór składu upraw na gruntach porolnych, stosowanie rozluźnionej więźby w zakładanych zalesieniach, ochrona przed nadmiernymi szkodami powodowanymi przez zwierzynę, ograniczenie mechanicznego przygotowania gleby na powierzchniach zagrożonych przez grzyby pasożytnicze, dobór odpowiednich terminów zabiegów pielęgnacyjnych, chemiczne zabezpieczenie pniaków, odpowiedni dobór składu upraw na gruntach porolnych, ograniczenie mechanicznego przygotowania gleby na powierzchniach zagrożonych przez grzyby pasożytnicze. Zabezpieczanie przeciwko grzybom patogenicznym przeprowadzono w roku 2015 na powierzchni ponad 114 ha.

Szkody od zwierząt

Szkody spowodowane przez zwierzynę w lasach zradzanych przez Nadleśnictwo Wieluń są dość istotnym zagrożeniem i jednym z głównych czynników obniżania jakości hodowlanej upraw i młodników. Najistotniejsze szkody to: zgryzanie, spałowanie, czechmanie, wydeptywanie, wyrywanie. Na zgryzanie najbardziej narażone są uprawy z dużym udziałem gatunków liściastych. Spałowanie dotyczy głownie młodników sosnowych - powstaje w największym stopniu w okresie zimowo-wiosennym. Corocznie nadleśnictwo wykonując przegląd drzewostanów pod kątem występowania szkód od zwierzyny, określając poziom szkód corocznie na powierzchni ponad 100 ha.

Zabezpieczani drzewostanów nadleśnictwa przed szkodami od zwierzyny polega głownie na ochronie upraw i młodników poprzez stosowanie repelentów, grodzeń, materiałów chroniących strzałkę oraz pączki. Nadleśnictwo stosuje także wykładanie drzew zgryzowych poprzez celowe wycinanie bądź pozostawianie na gruncie w okresie niedoboru pokarmu świeżo ściętych drzew pozyskany w cięciach pielęgnacyjnych.  W 2015 roku wykonano grodzenia na powierzchni 43 ha, wyremontowano 23 ha istniejących ogrodzeń upraw. Przy pomocy repelentów zabezpieczono 124 ha upraw.

Czynniki abiotyczne

Do czynników abiotycznych, mogących negatywnie wpływać na środowisko zaliczamy: skrajnie niskie bądź wysokie temperatury, wiatry, niedobór albo nadmiar opadów atmosferycznych, wyładowania atmosferyczne oraz pożary.

Na terenie Nadleśnictwa Wieluń w poprzednich latach szkody spowodowane przez wiatr, okiść czy śnieg występowały sporadycznie i nie miały większego znaczenia dla gospodarki nadleśnictwa. Najsilniejsze szkody ostatnich lat powstały w wyniku niszczącej działalności wiatru wywołując szkody w postaci złomów oraz wywrotów na powierzchni ponad 8 ha lasu w 2015 roku. Wśród czynników abiotycznych najmocniej zaznaczający się w gospodarce leśnej wydaję się niedostatek opadów atmosferycznych, który przekłada się na stan zdrowotny lasu, a tym samym ekspansję szkodników wtórnych atakujących osłabione drzewostany.

Pożary

Pożary stanowią jedno z najniebezpieczniejszych jeśli nie największych zagrożeń dla istnienia lasów. Największe zagrożenie występuje w okresie od 1 kwietnia do 31 października. Szczególnie sprzyjająca powstawaniu pożarów jest tzw. pogoda pożarowa charakteryzująca się: temperaturą powietrza przekraczającą 22oC, wilgotnością powietrza spadającą poniżej 40% oraz wilgotnością ściółki nie przekraczającą 15%. W tym okresie nie rzadko wystarczy tylko nie istotny z punktu widzenia człowieka fakt, by spłonięciu uległo nawet kilkadziesiąt hektarów lasu. Pożar z uwagi iż jest to zjawisko gwałtowne i w szybkim tempie ogarnia tereny leśne stanowi także ogromne zagrożenie dla zwierząt bytujących w środowisku leśnym pozbawiając je schronienia.

W celu zabezpieczenia terenów leśnych przed pożarem działamy już na etapie planowania nasadzeń dobieramy odpowiednie gatunki tworząc pasy z gatunków liściastych przy drogach, które charakteryzują się niższą palnością niż gatunki iglaste. Prowadzimy stałą obserwację terenów leśnych za pomocą wież przeciwpożarowych i systemu kamer, stosowane są także patrole naziemne Służby Leśnej w okresie największego zagrożenia pożarowego. Nadleśnictwo utrzymujemy stałą siatkę dróg spełniających rolę dojazdów pożarowych, posiadamy również 9 zbiorników przeciwpożarowych oraz 3 bazy sprzętu przeciwpożarowego.